Sosyal Medya Profil Bilgileri Satışı: Yasal Kenar Çizgileri​

Giriş
Sosyal medya platformlarında üretilen veri miktarı, her gün zirve yapmaya devam ediyor. Ancak bu veriler, kimin mülkü? Kıta üstü, bireyler arası farklı haberleşme sınırları içinde, "profil bilgileri satışı" ünlü bir şaşkınlık yaratıyor. Bu konu, bilişim hukuku perspektiften bakıldığında pek çok yeni sorunu beraberinde getiriyor: kişisel verilerin ticari değeri nedir, kimler ikna ediciyi kullacak?[/B]

Kayıt, İçerik ve Çıkar İlişkisi

• Kayıt Kereği – 2004 tarihli Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ile açıklanan “kayıt”, bir bilgisayar ortamındaki gerçek olup olmadığını ya da kardeşini doğrulayan veri seti içerdiği durumlarda geçerlidir.
• İçerik Sınırı – Profil fotoğrafı, ileti geçmişi, coğrafi konum gibi bilgiler şirket dışına satılmayı düşündüğümüzde, KVKK’nın kritik 9. maddesi ("Kişisel verilerin işlenmesi") sınırlarını aşabilirsiniz.
• Çıkar Analizi – Kişisel verinin ticari karşılığı elde eden üç tarafı ayrı ayrı değerlendirin: (1) veri toplayan platform, (2) pazarda alıcı (örneğin reklamveren) ve (3) veri sahibi (kullanıcı). Bu ilişki, her tarafın eser hakları, veri koruma ve tüketici hakları açısından denge kurmasını gerektirir.

Ticari Satış Süreci ve Yasal Çemberler
İlk adımda, veri üreticisi (sosyal medya platformu)

• Verilerin toplandığını ve aktarılabilir durumda olduğundan emin olmalıdır (KVKK §2/B, E.1).
• Veri satımını yöneten bir sözleşme taslağı hazırlayarak, KVKK §10’a uygunluk kontrolü yapılır.
• Kullanıcıların veri yönlendirme onayı (A.1) alınmalı – “satış izni” etiketi kullanıcı üzerinde kalacaktır.

Alıcı taraf:

• İşlemin amacı açık olmalı (entegrasyon, reklam hedefleme vs.).
• Verilerin işlenmesi için ifade edilmiş bir temel süzgeç (izinsiz bilgi için kaynak izni var).
• Veri haysiyeti: KVKK §10/3 altındaki “veri teşhisi” ‘i kabul etmelidir.

Riskler & Hukuki Sınırlar
- **Telif Hakları**: Profil fotoğrafları 18/2 telif hakkı korumasına tabi olabilir. Veri satışı sırasında telif ihlali söz konusu olursa, “kısıtlı kullanım”ın dışında bırakır.
- **Kişisel Verilerin İşlenmesi**: KVKK §3 etiketini taşıyan veriler, dış pazarlarda satıldığında “Paylaşılan Kişisel Veri” kapsamında hukuki sorumluluk doğurur.
- **Denetim & Cezai Yaptırımlar**: 200 Çünkü 25 000 €'luk veri ihlali cezası, satıcıya yansımasından kaçınılmazdır (KVKK §55).

Sonuç: Gerçek Miktar, Gerçek Risk
Profil verisi satışı, veri biliminin göklerinde parlak bir günde fırlayan bir yıldız gibi görünse de, KVKK ve Kişisel Verileri Koruyan Paperin ekolojik korurları altında dimdik durmaktadır. Özetlemek gerekirse: bireylerin geniş ölçülü veri tanımladığı bir ortamda, veri satıcıları becerikli bir şekilde kendi yasal çemberlerini kareler, daha sonra kritik hukuki kontrol ufuklarını incelemeleri gerekir. Bu noktada bir kural olarak: veriyi satmak tek başına bir “doğru”dır, ama satıncaya hariç!